Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng tham dự sự kiện cùng hơn 500 đại biểu là lãnh đạo các ban, bộ, ngành, địa phương, các tổ chức quốc tế, cơ quan ngoại giao, các hiệp hội, doanh nghiệp trong và ngoài nước. Đại diện Bộ Nông nghiệp và Môi trường là Thứ trưởng Lê Công Thành.
Đánh giá cao chủ đề của Diễn đàn: "Việt Nam cụ thể hóa con đường tới Net Zero", Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cho rằng, chủ đề này không chỉ giới hạn trong ngành năng lượng hay môi trường mà chính là vấn đề lựa chọn chiến lược phát triển của quốc gia. Đó là mục tiêu tăng trưởng nhanh hơn nhưng phải xanh hơn, hội nhập sâu hơn nhưng phải bền vững hơn, thu hút đầu tư mạnh mẽ hơn gắn liền với chất lượng cao hơn và khẳng định vị thế quốc gia, đồng thời thực hiện đầy đủ trách nhiệm với cộng đồng quốc tế.
Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng tham dự và phát biểu tại Diễn đàn. Ảnh: Như Ý.
Net Zero là tiêu chuẩn mới của năng lực cạnh tranh quốc gia
Tại phiên toàn thể, đại diện lãnh đạo các Ban, bộ, ngành đã chia sẻ những định hướng lớn về thể chế và chính sách nhằm hiện thực hóa cam kết phát thải ròng bằng "0", lộ trình Net Zero của Việt Nam. Các tham luận đều thống nhất rằng bảo đảm an ninh năng lượng và chuyển dịch xanh không phải là hai mục tiêu đối lập mà cần được triển khai đồng thời. Cơ sở là xây dựng hệ thống năng lượng hiện đại, đa dạng nguồn cung, sử dụng hiệu quả tài nguyên và phát huy mạnh mẽ vai trò của khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và khu vực kinh tế tư nhân.
Theo Phó Chủ tịch VCCI Nguyễn Quang Vinh, Net Zero đang trở thành tiêu chuẩn mới của năng lực cạnh tranh quốc gia. Điều này thể hiện qua sự định hình lại dòng vốn đầu tư toàn cầu, cấu trúc chuỗi cung ứng, thương mại quốc tế và chiến lược phát triển của doanh nghiệp.
Phó Chủ tịch VCCI Nguyễn Quang Vinh phát biểu tại diễn đàn. Ảnh: Như Ý.
Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mang tính bước ngoặt trong lịch sử phát triển kinh tế. Cam kết đạt Net Zero vào năm 2050 không chỉ là một tuyên bố quốc tế, mà đã và đang được cụ thể hóa bằng hệ thống chính sách ngày càng đồng bộ. Đặc biệt, Quốc hội vừa thông qua Nghị quyết về cơ chế, chính sách phát triển năng lượng quốc gia giai đoạn 2026-2030, tạo ra nền tảng thể chế quan trọng để thúc đẩy đầu tư, đổi mới công nghệ và bảo đảm an ninh năng lượng trong dài hạn. Đồng thời, Việt Nam đang hướng tới mục tiêu trở thành quốc gia phát triển có thu nhập cao vào năm 2045.
Chính phủ đã xác định phấn đấu duy trì tốc độ tăng trưởng hai con số trong những năm tiếp theo. Nếu Chính phủ là người kiến tạo thể chế, thì doanh nghiệp chính là lực lượng tiên phong biến các mục tiêu phát triển bền vững thành những hành động cụ thể. Từ các tập đoàn lớn đến các doanh nghiệp vừa và nhỏ, cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam đang ngày càng chủ động hơn trong việc áp dụng các mô hình sản xuất xanh, kinh tế tuần hoàn, tiết kiệm năng lượng, quản trị ESG và giảm phát thải carbon.
Cũng theo ông Nguyễn Quang Vinh, hành trình Net Zero là một hành trình chưa từng có tiền lệ. Nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, vẫn đang đối mặt với những thách thức lớn về vốn, công nghệ, nguồn nhân lực, dữ liệu phát thải và năng lực quản trị ESG. Chính vì vậy, quá trình chuyển đổi xanh không thể là nỗ lực đơn lẻ của doanh nghiệp. Đó phải là sự đồng hành của Nhà nước, doanh nghiệp, các tổ chức tài chính, các địa phương, các đối tác quốc tế và toàn xã hội.
Bộ NN-MT nêu 5 định hướng lớnPhát biểu tại Diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành chia sẻ: Ngay sau khi cam kết Net Zero vào năm 2050 tại COP 26, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo quyết liệt thực hiện đổi mới thể chế, chiến lược, quy hoạch và triển khai tổ chức thực hiện. Bước đầu tạo hành lang pháp lý và tạo đột phá trong tháo gỡ các điểm nghẽn, tạo cơ sở pháp lý cho chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế carbon thấp. Đặc biệt, lộ trình thực hiện mục tiêu Net Zero đã được cụ thể hóa cho từng giai đoạn, phù hợp với mục tiêu phát triển của đất nước.
Thứ trưởng nhấn mạnh trong thời gian tới, các bên liên quan cần tiếp tục triển khai 5 định hướng lớn trong lộ trình đạt phát thải ròng vào năm 2050. Đó là: Hoàn thiện thể chế; phát triển thị trường carbon; bảo đảm an ninh năng lượng gắn với chuyển dịch năng lượng xanh bền vững; thúc đẩy chuyển đổi xanh trong các ngành kinh tế; phát huy vai trò của các hệ sinh thái tự nhiên trong hấp thụ và lưu giữ carbon.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành phát biểu tại Diễn đàn. Ảnh: Trung Nguyên.
Đặc biệt, phát triển thị trường carbon là bước đi quan trọng nhằm tạo ra công cụ kinh tế hỗ trợ giảm phát thải khí nhà kính, mở ra cơ hội huy động nguồn lực xã hội trong quá trình chuyển đổi xanh. Đây cũng là điều kiện cần thiết để doanh nghiệp Việt Nam thích ứng với xu hướng và yêu cầu mới của thị trường quốc tế. Thị trường carbon cũng đồng thời góp phần tạo lập tín hiệu cho các hoạt động đầu tư xanh, đổi mới công nghệ và nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã thực hiện thí điểm phân bổ hạn ngạch phát thải khí nhà kính cho 110 cơ sở thuộc các lĩnh vực nhiệt điện, sản xuất sắt thép, sản xuất xi măng cho năm 2025 và năm 2026. Ngày 29/6/2026, Sàn giao dịch carbon trong nước đã đi vào vận hành, tạo nền tảng cho hoạt động trao đổi hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon.
Tạo điều kiện tối đa cho các dự án xanhPhát biểu chỉ đạo tại Diễn đàn, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh một số định hướng trọng tâm để thực hiện lộ trình Net Zero.
Trước hết, Việt Nam sẽ thực hiện chuyển dịch năng lượng theo lộ trình phù hợp, bảo đảm hiệu quả và bền vững. Chính phủ sẽ tập trung hoàn thiện cơ chế chính sách để phát triển hệ thống năng lượng đồng bộ, đa dạng hóa nguồn cung, thúc đẩy năng lượng tái tạo và sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả. Trong quá trình này, chúng ta không loại bỏ đột ngột các nguồn năng lượng truyền thống mà phải sử dụng hiệu quả hơn, áp dụng công nghệ mới để kiểm soát chặt chẽ phát thải và từng bước giảm dần tỷ trọng theo lộ trình.
Sự kiện quy tụ hơn 500 đại biểu tham dự. Ảnh: Như Ý.
Kiên định nguyên tắc không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng, Việt Nam sẽ thực hiện đồng bộ, quyết liệt công tác bảo vệ môi trường, xử lý hiệu quả các nguồn ô nhiễm và phục hồi hệ sinh thái tự nhiên. Thúc đẩy mạnh mẽ mô hình kinh tế tuần hoàn, chuyển đổi xanh trong sản xuất và tiêu dùng nhằm hình thành nền kinh tế phát thải thấp. Giảm phát thải nhà kính phải được thực hiện hài hòa gắn liền với mục tiêu đổi mới mô hình tăng trưởng và nâng cao vị thế, tiêu chuẩn môi trường, xã hội, quản trị theo tiêu chuẩn ESG của hàng hóa Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Chính phủ xác định, tài chính xanh là động lực quan trọng để huy động nguồn lực quốc tế và quốc gia. Việt Nam sẽ tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, lồng ghép tiêu chí môi trường vào quản lý ngân sách, phát triển thị trường vốn xanh bao gồm trái phiếu xanh, tín dụng xanh và áp dụng các chính sách thuế ưu đãi cho dự án xanh. Đồng thời sẽ tăng cường hợp tác huy động nguồn vốn ưu đãi và công nghệ tiên tiến từ các định chế tài chính quốc tế. Bên cạnh đó, Chính phủ sẽ tiếp tục vận hành và hoàn thiện sàn giao dịch carbon trong nước nhằm tạo cơ chế định giá carbon minh bạch, hiệu quả.
Phó Thủ tướng cũng nhấn mạnh, doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế chính là động lực quyết định sự thành bại của hành trình Net Zero. Các doanh nghiệp cần tiên phong xây dựng lộ trình giảm phát thải, tích hợp tiêu chí ESG vào chiến lược dài hạn và đầu tư vào công nghệ sạch.
Với các địa phương, đặc biệt là những nơi có tiềm năng lớn về năng lượng tái tạo, cần chủ động quy hoạch, cải thiện môi trường đầu tư, cắt giảm thủ tục hành chính để tạo điều kiện tối đa cho các dự án xanh.
“Chính phủ sẽ luôn hỗ trợ đồng hành, lắng nghe và tháo gỡ mọi khó khăn cho các địa phương và các doanh nghiệp”, Phó Thủ tướng khẳng định.
Nguồn: Báo Nông nghiệp và Môi trường
