Ngày 22/6, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng, Chủ tịch Hội đồng thẩm định đã chủ trì hội nghị thẩm định Điều chỉnh Quy hoạch sử dụng đất quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng cho rằng, quy hoạch sử dụng đất phải được thực hiện trước một bước để làm cơ sở hoàn thiện cơ chế, chính sách và sửa đổi các quy định pháp luật liên quan, bảo đảm tính đồng bộ trong tổ chức thực hiện. Ảnh: VGP.
Dự hội nghị có Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng, lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan liên quan cùng các chuyên gia phản biện.
Điều chỉnh quy hoạch để đáp ứng yêu cầu phát triển mới
Báo cáo tại hội nghị, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, việc lập Điều chỉnh Quy hoạch sử dụng đất quốc gia được triển khai theo đúng trình tự, thủ tục pháp luật, với sự tham gia của các bộ, ngành, địa phương, cơ quan chuyên môn và giới khoa học nhằm bảo đảm chất lượng, tính đồng bộ và khả năng thực thi.
Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Quy hoạch sử dụng đất quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết số 39/2021/QH15 đã tạo nền tảng quan trọng cho công tác quản lý, phân bổ và sử dụng hiệu quả nguồn lực đất đai. Tuy nhiên, sau gần 5 năm thực hiện, bối cảnh phát triển đất nước đã có nhiều thay đổi, đòi hỏi phải rà soát, điều chỉnh để phù hợp với yêu cầu mới.
Giai đoạn 2026-2030 được xác định là thời kỳ tăng tốc phát triển với mục tiêu tăng trưởng kinh tế bình quân trên 10%/năm. Điều này kéo theo nhu cầu sử dụng đất cho hạ tầng chiến lược, công nghiệp, đô thị, dịch vụ, năng lượng và các dự án động lực quốc gia tăng mạnh so với dự báo trước đây.
Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng phát biểu tại hội nghị. Ảnh: VGP.
Bên cạnh đó, việc sắp xếp đơn vị hành chính các cấp, điều chỉnh địa giới hành chính và hoàn thiện hệ thống quy hoạch quốc gia, quy hoạch ngành, quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh cũng đặt ra những yêu cầu mới đối với công tác phân bổ và sử dụng đất đai.
Dự thảo điều chỉnh quy hoạch xác định đất đai là nguồn lực đặc biệt quan trọng, là tư liệu sản xuất chủ yếu và nguồn lực chiến lược phục vụ phát triển đất nước. Việc điều chỉnh phải bảo đảm phân bổ nguồn lực hợp lý, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả, hài hòa giữa phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường, thích ứng biến đổi khí hậu và bảo đảm an sinh xã hội.
Trong thời gian tới, quỹ đất sẽ được ưu tiên cho phát triển hạ tầng đồng bộ, khu công nghiệp, khu kinh tế, trung tâm logistics, các dự án giao thông chiến lược, đô thị lớn và các dự án năng lượng trọng điểm. Đồng thời, vẫn bảo đảm duy trì diện tích đất lúa hợp lý để giữ vững an ninh lương thực; bảo vệ và phát triển rừng, phấn đấu duy trì độ che phủ trên 42%, tăng cường bảo tồn đa dạng sinh học.
Để triển khai hiệu quả quy hoạch sau khi được phê duyệt, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất nhiều nhóm giải pháp đồng bộ, trong đó trọng tâm là hoàn thiện chính sách tài chính đất đai theo hướng minh bạch, nghiên cứu các công cụ điều tiết nguồn thu từ đất; hoàn thiện các tiêu chí, tiêu chuẩn chuyển mục đích sử dụng đất phù hợp với yêu cầu phát triển.
Đặc biệt, trọng tâm được đặt vào chuyển đổi số trong lĩnh vực đất đai. Theo đó, sẽ đẩy nhanh xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai tập trung, thống nhất trên phạm vi cả nước; ứng dụng các công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), Internet vạn vật (IoT) và hệ thống thông tin địa lý (GIS) trong quản lý, giám sát biến động đất đai, phát hiện sớm các vi phạm và hỗ trợ quá trình ra quyết định.
Song song với đó, các giải pháp về bảo vệ môi trường và phát triển bền vững cũng được chú trọng, thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn, kinh tế xanh, phát triển các khu công nghiệp và đô thị phát thải thấp; tăng cường quan trắc, đánh giá chất lượng đất; kiểm soát chặt chẽ việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất nhằm hạn chế các tác động tiêu cực đến môi trường và hệ sinh thái.
Khắc phục quy hoạch treo, khai thác hiệu quả từng tấc đất
Phát biểu kết luận hội nghị, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh, điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất quốc gia là nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược đối với phát triển đất nước trong giai đoạn tới. Quy hoạch phải được thực hiện trước một bước để làm cơ sở hoàn thiện cơ chế, chính sách và sửa đổi các quy định pháp luật liên quan, bảo đảm tính đồng bộ trong tổ chức thực hiện.
Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành liên quan rà soát, hoàn thiện hồ sơ trước khi trình cấp có thẩm quyền xem xét. Ảnh: VGP.
Phó Thủ tướng yêu cầu việc rà soát, đánh giá kết quả thực hiện quy hoạch giai đoạn 2021-2025 phải được tiến hành nghiêm túc, làm căn cứ xây dựng phương án điều chỉnh cho giai đoạn tiếp theo, đáp ứng nhu cầu sử dụng đất phục vụ các dự án hạ tầng chiến lược, quốc phòng, an ninh và mở rộng không gian phát triển kinh tế-xã hội.
Nhấn mạnh yêu cầu về chất lượng quy hoạch, Phó Thủ tướng cho rằng quy hoạch lần này phải bám sát thực tiễn, có tầm nhìn dài hạn đến năm 2050, bảo đảm tính thống nhất về không gian phát triển giữa các vùng, địa phương và trở thành công cụ dẫn dắt phát triển.
Đặc biệt, Phó Thủ tướng lưu ý cần khắc phục triệt để tình trạng “quy hoạch treo”, quy hoạch kéo dài nhưng không có khả năng triển khai. Đây là bất cập lớn, không chỉ ảnh hưởng đến quyền lợi người dân mà còn gây lãng phí nghiêm trọng nguồn lực đất đai.
Theo Phó Thủ tướng, một số dự báo trong thời gian qua chưa sát thực tế, dẫn đến nhu cầu sử dụng đất được tính toán cao nhưng tỷ lệ thực hiện thấp. Vì vậy, việc điều chỉnh lần này phải dựa trên cơ sở khoa học, đánh giá chính xác nhu cầu và khả năng khai thác, tránh tình trạng giữ đất nhưng không đưa vào sử dụng hiệu quả.
Phó Thủ tướng cũng đề nghị quan tâm phát triển thị trường tín chỉ carbon, thúc đẩy mô hình đô thị và nhà ở theo hướng sử dụng đất tiết kiệm, hiệu quả. Cần từng bước thay đổi tư duy phát triển từ “phân lô bán nền” sang phát triển nhà ở cao tầng, chung cư nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất và đáp ứng yêu cầu phát triển đô thị hiện đại.
Cùng với đó, cần nghiên cứu cơ chế điều hành linh hoạt giữa Trung ương và địa phương trong phân bổ chỉ tiêu sử dụng đất. Hằng năm phải đánh giá kết quả thực hiện của từng địa phương để kịp thời điều chỉnh, điều chuyển chỉ tiêu phù hợp với nhu cầu thực tế.
Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành liên quan rà soát, hoàn thiện hồ sơ trước khi trình cấp có thẩm quyền xem xét.
Phó Thủ tướng nhấn mạnh, quy hoạch sử dụng đất quốc gia không chỉ là việc phân bổ các chỉ tiêu đất đai mà phải thực sự trở thành đòn bẩy cho tăng trưởng kinh tế, bảo vệ môi trường, bảo đảm quốc phòng, an ninh và phát huy tối đa giá trị của nguồn tài nguyên đặc biệt quan trọng của quốc gia.
Đọc bài viết gốc tại đây
Nguồn: Cổng TTĐT Bộ Nông nghiệp và Môi trường
