Hội nghị tập huấn trực tuyến triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2030 được kết nối tới các địa phương trên cả nước nhằm phổ biến những nội dung mới, định hướng triển khai và các cơ chế, chính sách trọng tâm của chương trình trong giai đoạn tiếp theo.
Nông thôn mới giai đoạn 2026-2030 sẽ có những tiêu chí mới, hướng tới mục tiêu xây dựng các xã nông thôn mới hiện đại. Ảnh: Tùng Đinh.
Tại hội nghị, các đại biểu được quán triệt chủ trương tích hợp 3 Chương trình mục tiêu quốc gia gồm xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi thành một chương trình thống nhất. Việc tích hợp được kỳ vọng sẽ tạo sự đồng bộ trong hoạch định chính sách, huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, đồng thời hình thành hành lang phát triển xuyên suốt từ các địa bàn đặc biệt khó khăn đến các vùng nông thôn phát triển, hiện đại.
Theo định hướng giai đoạn 2026-2030, chương trình đặt mục tiêu giảm tỷ lệ nghèo đa chiều bình quân từ 1-1,5% mỗi năm trên phạm vi cả nước. Đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, phấn đấu đưa tỷ lệ hộ nghèo đa chiều xuống dưới 10%, cơ bản không còn xã, thôn đặc biệt khó khăn. Thu nhập bình quân đầu người tiếp tục được nâng cao, hướng tới tăng từ 2,5-3 lần so với giai đoạn trước, góp phần thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng, miền.
Một trong những nội dung được các đại biểu đặc biệt quan tâm là việc triển khai chuẩn nghèo đa chiều quốc gia mới theo Nghị định số 351/2025/NĐ-CP. Theo lộ trình, năm 2026 vẫn áp dụng chuẩn nghèo giai đoạn 2022 - 2025; từ năm 2027 đến năm 2030 sẽ chính thức thực hiện chuẩn mới với mức thu nhập được điều chỉnh tăng đáng kể. Cụ thể, chuẩn nghèo khu vực nông thôn là 2,2 triệu đồng/người/tháng, khu vực đô thị là 2,8 triệu đồng/người/tháng.
Bên cạnh tiêu chí thu nhập, chuẩn nghèo mới tiếp tục đánh giá mức độ thiếu hụt dịch vụ xã hội cơ bản theo phương pháp tiếp cận đa chiều. Sáu nhóm dịch vụ gồm việc làm, y tế, giáo dục, nhà ở, thông tin và nước sạch - vệ sinh môi trường được lượng hóa bằng 12 chỉ số cụ thể. Việc áp dụng chuẩn nghèo mới không chỉ phản ánh chính xác hơn mức sống của người dân mà còn giúp các địa phương xây dựng chính sách hỗ trợ phù hợp, bảo đảm an sinh xã hội bền vững.
Đối với lĩnh vực xây dựng nông thôn mới, hội nghị đã giới thiệu những điểm mới trong bộ tiêu chí giai đoạn 2026-2030. Theo đó, trọng tâm không còn đặt ở cấp huyện như giai đoạn trước mà chuyển mạnh sang nâng cao chất lượng cấp xã, hướng đến xây dựng nông thôn hiện đại. Mục tiêu đến năm 2030, cả nước có 65% số xã đạt chuẩn nông thôn mới, trong đó ít nhất 10% số xã đạt chuẩn nông thôn mới hiện đại; đồng thời có tối thiểu 5 tỉnh, thành phố hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới.
Điểm mới đáng chú ý là việc phân nhóm xã thành 3 nhóm theo điều kiện phát triển để áp dụng các yêu cầu phù hợp. Bộ tiêu chí mới gồm 47 chỉ tiêu, trong đó nhiều chỉ tiêu được nâng cao hoặc bổ sung nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển trong bối cảnh chuyển đổi số và hiện đại hóa nông thôn. Các nội dung như số hóa dữ liệu nông nghiệp, nâng cao tỷ lệ giải quyết thủ tục hành chính trực tuyến, ứng dụng camera AI trong giám sát an ninh hay xây dựng quy chế quản lý kiến trúc nông thôn đều được đưa vào đánh giá.
Để đạt chuẩn nông thôn mới hiện đại, các địa phương không chỉ phải đáp ứng các tiêu chí về hạ tầng, kinh tế và đời sống người dân mà còn phải phát triển hạ tầng số, thúc đẩy nông nghiệp thông minh, nâng cao chất lượng môi trường sống, bảo đảm an sinh xã hội và giữ vững an ninh trật tự. Đây được xem là bước chuyển quan trọng, thể hiện định hướng xây dựng nông thôn mới theo hướng xanh, thông minh và bền vững.
Thông qua hội nghị tập huấn, các địa phương được cập nhật đầy đủ những quy định, tiêu chí và định hướng mới của chương trình giai đoạn 2026-2030. Đây là cơ sở quan trọng để các bộ, ngành, địa phương chủ động xây dựng kế hoạch, bố trí nguồn lực và tổ chức thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ, góp phần thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững, nâng cao chất lượng đời sống người dân và thúc đẩy phát triển toàn diện khu vực nông thôn trong những năm tới.
Đọc bài viết gốc tại đây
Nguồn: Báo Nông nghiệp và Môi trường