Theo dự báo, từ đêm 19/5 đến ngày 20/5, khu vực Bắc Bộ, Thanh Hóa và Nghệ An có mưa vừa, mưa to và dông, cục bộ có nơi mưa rất to với lượng mưa phổ biến 40-80mm, có nơi trên 250mm. Riêng ngày 19/5, khu vực Đông Bắc Bộ xuất hiện mưa rào và dông rải rác, lượng mưa phổ biến 15-30mm, cục bộ có nơi trên 150mm.
Chiều và đêm 19/5, khu vực Tây Nguyên có mưa, mưa vừa và dông rải rác với lượng mưa từ 20-40mm, cục bộ có nơi mưa to đến rất to trên 100mm. Trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.
Mưa dông kèm các hiện tượng cực đoan như lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh có thể ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp, làm gãy đổ cây cối, hư hại nhà cửa, công trình giao thông và cơ sở hạ tầng. Mưa lớn cục bộ cũng tiềm ẩn nguy cơ gây lũ quét trên các sông, suối nhỏ, sạt lở đất tại khu vực sườn dốc và ngập úng ở vùng trũng thấp.
Mưa lớn khiến một đoạn đường trên địa bàn phường Quang Hanh (tỉnh Quảng Ninh) ngập úng cục bộ ngày 19/5. Ảnh: Báo và PTTH Quảng Ninh.
Để chủ động ứng phó với mưa lớn, bảo đảm an toàn công trình thủy lợi, phòng ngừa ngập lụt, úng và thiếu nước sinh hoạt, giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra, ngày 19/5, Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) đã gửi Công điện đề nghị Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường các tỉnh, thành phố khu vực Đông Bắc Bộ, cùng các tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An; Giám đốc Ban Quản lý dự án đang quản lý các công trình xây dựng mới, sửa chữa, nâng cấp công trình thủy lợi; Giám đốc Công ty TNHH MTV KTCTTL Bắc Hưng Hải, Công ty TNHH MTV KTCTTL Bắc Nam Hà; Giám đốc các đơn vị quản lý, khai thác công trình thủy lợi; Giám đốc Ban Quản lý Đầu tư và Xây dựng thủy lợi 1; cùng lãnh đạo các đơn vị cấp nước sạch nông thôn tổ chức thực hiện các nội dung sau:
Thứ nhất, tiếp tục triển khai nghiêm túc Chỉ thị số 3952/CT-BNNMT ngày 22/4/2026 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường về tăng cường bảo đảm an toàn công trình đê điều, thủy lợi trong mùa mưa lũ năm 2026; đồng thời thực hiện Văn bản số 15/BCĐ-BNNMT ngày 18/5/2026 của Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự Quốc gia về chủ động ứng phó với mưa lớn, lốc, sét, mưa đá, lũ quét, sạt lở đất và gió mạnh trên biển.
Thứ hai, tăng cường theo dõi chặt chẽ các bản tin dự báo khí tượng thủy văn, mưa lũ; kiểm tra, rà soát các công trình trọng điểm, các vị trí có nguy cơ xảy ra sự cố để chủ động triển khai phương án ứng phó, bảo đảm an toàn công trình. Đặc biệt lưu ý an toàn đối với các hồ thủy lợi đang thi công, các công trình dưới sâu, công trình ngầm, công trình dẫn dòng; sẵn sàng di dời người, máy móc, thiết bị thi công khỏi khu vực có nguy cơ bị ảnh hưởng. Đối với các hồ thủy lợi xung yếu, không bảo đảm an toàn cần xem xét tích nước hạn chế hoặc không tích nước.
Thứ ba, rà soát, khoanh vùng các khu vực có nguy cơ ngập úng, cập nhật phương án ứng phó cụ thể nhằm hạn chế thấp nhất ảnh hưởng của mưa lũ. Khi xảy ra mưa lớn, nguy cơ ngập lụt, úng phải khẩn trương vận hành công trình thủy lợi để tiêu thoát nước phục vụ sản xuất và dân sinh.
Thứ tư, tổ chức tuyên truyền, hướng dẫn người dân các giải pháp thu, trữ và xử lý nước đơn giản trong trường hợp thiếu nước sạch; sử dụng nước tiết kiệm, an toàn và hiệu quả. Đồng thời thông báo để người dân chủ động tích trữ nước sinh hoạt tại hộ gia đình nhằm phòng ngừa sự cố có thể xảy ra.
Khi xảy ra mưa lớn, nguy cơ ngập lụt, úng, các đơn vị phải khẩn trương vận hành công trình thủy lợi để tiêu thoát nước phục vụ sản xuất và dân sinh. Ảnh: Hoàng Anh.
Thứ năm, thực hiện vận hành hồ chứa theo đúng quy trình đã được phê duyệt. Đối với các hồ chứa có cửa van xả lũ, căn cứ tình hình dự báo mưa để chủ động vận hành đón lũ, bảo đảm tuyệt đối an toàn công trình và không xả lũ bất thường gây mất an toàn cho vùng hạ du. Đặc biệt lưu ý quy trình vận hành, tích nước đối với các hồ chứa đang thi công hoặc đã hoàn thành nhưng chưa bàn giao. Đồng thời thực hiện nghiêm việc cảnh báo sớm cho người dân vùng hạ du trước khi xả lũ và khi có nguy cơ xảy ra sự cố.
Thứ sáu, tổ chức trực ban 24/24 giờ trong thời gian có mưa lũ; bố trí nhân lực thường trực tại các công trình có nguy cơ xảy ra sự cố để kịp thời xử lý tình huống bất thường theo phương châm “bốn tại chỗ”.
Thứ bảy, thường xuyên báo cáo tình hình an toàn công trình thủy lợi, sự cố công trình và công tác vận hành công trình phục vụ phòng chống ngập lụt, úng về bộ phận thường trực bảo đảm an toàn công trình thủy lợi và phòng chống ngập lụt, úng, thiếu nước sinh hoạt của Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi.
Theo Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi, khu vực Bắc Bộ hiện có 2.543 hồ chứa thủy lợi, lượng nước trữ trung bình đạt khoảng 42-77% dung tích thiết kế. Khu vực Bắc Trung Bộ có 2.323 hồ chứa, dung tích bình quân đạt từ 57-72% dung tích thiết kế.
Một số hồ chứa lớn vẫn còn dung tích phòng lũ đáng kể như hồ Cửa Đạt còn khoảng 792,83 triệu m³ để trữ lũ; hồ Ngàn Trươi còn 428,21 triệu m³; hồ Tả Trạch còn khoảng 340,42 triệu m³.
Đọc bài viết gốc tại đây
Nguồn: Báo Nông nghiệp và Môi trường